Borsa’da iklim vurgusu: Bozulan toprak, kuruyan su geri gelmez!

İzmir Ticaret Borsası’nın Ocak ayı meclis toplantısına küresel iklim krizi ve ekonomik durgunluk endişeleri damga vurdu. Sektör temsilcileri, dünya genelindeki düşük büyüme hızının ve çevresel tahribatın, tarımsal üretim ve gıda güvenliği üzerinde geri dönüşü olmayan yaralar açabileceği uyarısında bulundu.

Toplantının açılışında konuşan İTB Meclis Başkanı Ömer Gökhan Tuncer, coğrafi risklere ve iklim değişikliğinin yarattığı tehditlere dikkat çekti. Özellikle İran ve çevresindeki gelişmelerin bölgeyi olumsuz etkilediğini belirten Tuncer, küresel liderlerin uyarılarının dikkate alınması gerektiğini ifade etti. Tuncer, büyükbaş hayvan ithalatının başlayacağına da değinerek, ithalatın azaldığı, kırmızı et açığının yerli kaynaklardan karşılandığı bir gelecek temenni etti.

“TARIM VE HAYVANCILIKTA GÜZEL HABER YOK”

Tuncer, tarım sektörünün içinde bulunduğu durumu şu sözlerle özetledi: “İran başta olmak üzere yaşananlar coğrafyayı olumsuz etkilemektedir. Bu noktada cesur konuşması ile Davos'ta dikkat çeken Kanada Başbakanı'nın konuşmasını dinlememiz gerekiyor. En önemlisi oluşabilecek doğal afetlere karşı tarım sigortası yapılmasıdır. Yakın zamanda yayınlanan İklim Endeksi Raporu'nda çarpıcı veriler ortaya çıkmıştır. Bu yüzden iklime verdiğimiz tepkiyi değiştirmeliyiz. İhracatta lider olduğumuz alanda buğday arzının artması bir anlamda olumlu bir gelişme olsa da aslında önemli bir uyarıdır. Ocak ayında tarım ve hayvancılıktan da ne yazık ki güzel haberler veremedik.”

İTB Yönetim Kurulu Başkanı Işınsu Kestelli ise makroekonomik veriler ve uzun vadeli çevresel riskler üzerine yoğunlaştı. Dünya Bankası’nın son verilerini değerlendiren Kestelli, küresel büyümenin yetersiz olduğunu ve bu durumun gelişmekte olan ülkelerde kişi başına düşen geliri baskıladığını belirtti. 

DOĞAYI KORUYAN ÜRETİM MODELLERİ

Mevcut büyüme temposunun genç nüfus istihdamı için yetersiz kalacağına işaret eden Kestelli, üretim modellerinin acilen değişmesi gerektiğini vurguladı. Kestelli, “Dünya büyüyor gibi görünüyor ama yeterince büyümüyor. Bu hız devam ederse gelişmekte olan ülkelerde kişi başına gelir yüzde 12 seviyesinde kalacak. Eğer bu büyüme temposu ivmelenmezse genç nüfus için nitelikli istihdam üretmek daha zor bir hale gelecek” dedi.

Kestelli, Dünya Ekonomi Forumu’nun risk analizlerine atıfta bulunarak, en büyük tehlikenin ekonomiyle sınırlı kalmadığını, doğanın tahribatının telafisi olmadığını söyledi. Kestelli, “Uzun vadede bakıldığında karşı karşıya olduğumuz en büyük küresel risk, iklim ve doğadır. Bu risklerin ortak özelliği anlık olmamaları ve etkisinin yüzlerce yıl sürecek olmasıdır. Bozulan toprak ve kuruyan su geri gelmez. Ülkemizin iklim değişikliğinden en çok etkilenecek bölgelerden biri olduğu gerçekliğiyle hareket etmeliyiz. Doğal kaynakları koruyan üretim modellerini yaygınlaştırmak zorundayız” diye konuştu.

Kestelli ayrıca borsadaki işlem hacimlerine değinerek, "İşlem hacmi açısından en tescilli ürün zeytinyağıdır ve 40 bin ton artmıştır. 2026'da tescil işlem hacmimizi artırmak için çalışmalara devam edeceğiz" bilgisini paylaştı.

Mecliste İTB’nin ortaklarından olduğu Büyük Menderes Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk A.Ş.’ye ait hisse satışı gündeme geldi. Şirkette yüzde 15 paya sahip olan Borsa'nın hissesinin tamamının iki taksit halinde 13 milyon TL’ye Söke Ticaret Borsası’na satılması önerisi meclis üyelerinin oybirliğiyle kabul edildi.